TYP: a1

Wielka ściema, czyli wikingowie i rogate hełmy

czwartek, 13 stycznia 2022
Hanka Ciężadło

Archetypowy wiking powinien być okrutny, nieokrzesany, zbrojny w topór, nade wszystko jednak winien zawsze paradować w gustownym, rogatym hełmie. Helle Vandkilde, pracujący jako archeolog Uniwersytetu w Aarhus (Dania) twierdzi stanowczo, że w rzeczywistości takie nakrycie głowy nie miało nic wspólnego z wikingami. Skąd zatem wziął się ten stereotyp? I kto w takim razie używał hełmów z rogami?

Jak to z hełmami było?

Dlaczego właściwie ubzduraliśmy sobie, że wiking koniecznie musi nosić rogaty hełm? Do pewnego stopnia odpowiada za to popkultura, która z uporem maniaka karmi nas tego typu obrazami. Pozostaje jednak pytanie, czemu twórcy filmów czy kreskówek uparli się akurat na taki, a nie inny wizerunek?

Okazuje się, że u początków tego zjawiska leży odkrycie, jakiego dokonano w 1942 roku w Danii. Na torfowisku w Viksø znaleziono wówczas parę metalowych, rogatych hełmów. Ktoś szybko dodał dwa do dwóch, no i wyszło mu, że ani chybi, muszą to być nakrycia głowy dawnych wojowników. I jakoś tak już poszło.

Jeśli nie wikingowie – to kto?

Badania radiowęglowe wykazały, że wspomniane hełmy pochodzą mniej więcej z roku 900 p.n.e. – czyli z epoki brązu. Wikingowie żyli jednak na tych ziemiach dopiero w VII wieku, a ekspansję zbrojną zaczęli jeszcze później: ich pierwszy odnotowany najazd to rok 793 naszej ery.

Na tym jednak nie koniec niespodzianek: zdaniem specjalistów, hełmy z Viksø w rzeczywistości pochodzą z Sardynii. Jak zatem znalazły się w duńskim torfowisku? Tego zapewne się nie dowiemy. Naukowcy twierdzą jednak, że wcześniej w miejscu torfowiska znajdowało się jezioro. Jest zatem prawdopodobne, że albo wojownicy nie umieli pływać, albo hełmy zostały tam wrzucone celowo (może nawet razem z właścicielami), jako ofiara dla żyjącego w wodzie bóstwa.

Mimo iż hełmy z Viksø to jedyne znalezione egzemplarze, jest niemal pewne, że tego rodzaju nakrycia głowy były w epoce brązu używane w innych częściach świata, niż Skandynawia. Wizerunki postaci noszących taki właśnie hełm znaleziono między innymi… w Hiszpanii. Niespodzianka, co? 

Tagi: Wikingowie, hełmy, ciekawostki, historia, Dania
TYP: a3
0 0
Komentarze
TYP: a2

Kalendarium: 4 marca

Na warszawskim cmentarzu pożegnano Kpt. Jana Kolańskiego, doświadczonego i znanego działacza oraz instruktora żeglarstwa, byłego kierownika wyszkolenia żeglarskiego ośrodka w Trzebieży i wieloletniego egzaminatora Centralnej Kapitańskiej Komisji Egzaminac
poniedziałek, 4 marca 2002
Rozpoczęto budowę żaglowca "Dar Młodzieży", który wkrótce miał zastąpić wysłużony "Dar Pomorza".
środa, 4 marca 1981
Urodził się Bolesław Kowalski, jeden z największych polskich żeglarzy, m.in. prowadził wyprawę na s/y "Śmiały" do Ameryki Południowej, wyprawę "Koral" na Morze Czerwone, dzisiaj senior żeglarstwa polskiego, autor wielu artykułów umieszczanych w prasie żeg
niedziela, 4 marca 1928
Zmarł Georgij Siedow (ur. w 1877 r.), rosyjski żeglarz i hydrograf, badacz Arktyki, w latach 1912-1914 kierował wyprawą do bieguna północnego, zmarł z wyczerpania w pobliżu Wyspy Rudolfa, 900 km od bieguna.
środa, 4 marca 1914
Urodził się Ryszard Langer, konstruktor jachtów, działacz żeglarski.
sobota, 4 marca 1893