Podnoszący się poziom oceanów ma efekty, o których mało kto z nas myśli. A tymczasem woda może zniszczyć bezcenne dziedzictwo ludzkości. Nierówną walkę o ocalenie prehistorycznych zabytków podjęli naukowcy.
Sztuka z okresu paleolitu
O jakie zabytki chodzi? O malowidła i ryty naskalne z unikatowego stanowiska archeologicznego w jaskini Cosquera, usytuowanej na wybrzeżu Morza Śródziemnego w pobliżu Marsylii. Wejście do jaskini znalazł w 1985 roku zawodowy nurek Henri Cosquer. Swoje znalezisko upublicznił jednak dopiero 6 lat później, kiedy u wejścia do jaskini zginęło trzech innych nurków. Jaskinia była prawdziwym odkryciem, bowiem w jej wnętrzu znajdują się malowidła z okresu paleolitu, powstałe między 27 a 19 tys. lat temu - a nie spodziewano się by jaskinie z malowidłami paleolitycznymi mogły znajdować się na wschód od Rodanu (główne ich skupiska znajdują się w zachodniej Francji i północnej Hiszpanii). W jaskini znajduje się ponad 200 wyobrażeń figuratywnych, głównie podobizny zwierząt lądowych, morskich (foki i alki) oraz 55 odcisków rąk ludzkich.
W niebezpieczeństwie
Jedyne wejście do jaskini to tunel skalny, długi na 175 metrów i wysoki na 1,1 metra. Wejście do tunelu znajduje się ok. 37 metrów pod poziomem wody, ale oryginalnie oczywiście tak nie było – kiedy powstawały rysunki, poziom wody był o ok. 100 metrów niższy. Jednak podniesiony poziom morza powoduje, że niektóre z rysunków znajdują się pod wodą. Dalsze podnoszenie poziomu mórz może spowodować, że cała jaskinia zostanie zalana słoną wodą, a bezcenne malowidła ulegną zniszczeniu, bo woda rozpuści wapienną skałę. Nie da się trzymać morza z daleka od jaskini, postanowiono więc stworzyć jej replikę.
Technologia na pomoc
Żeby stworzyć idealną kopię, trzeba stworzyć precyzyjny topograficzny plan jaskini. Następnie specjaliści, archeolodzy, inżynierowie i informatycy tworzą obrazy numeryczne zawartości jaskini. Obrazy są skanowane z dokładnością do ułamków milimetrów, z zastosowaniem najbardziej precyzyjnej współczesnej fotogrametrii (to dziedzina nauki i techniki zajmująca się odtwarzaniem kształtów, rozmiarów i wzajemnego położenia obiektów w terenie na podstawie zdjęć fotogrametrycznych, czyli fotogramów). Nad całością prac czuwa Direction Regionale des Affaires Culturelles.
Praca jest trudna, bowiem wszyscy specjaliści pracujący w jaskini muszą być jednocześnie doświadczonymi nurkami. Ze względu na bezpieczeństwo i konieczność dekompresji mogą pracować maksymalnie pięć godzin dziennie a nurkuje się wtedy, kiedy pozwala na to pogoda.
Zwiedzanie nie tylko wirtualne
Harmonogram przewiduje, że skanowanie jaskini zakończy się do 2022 roku, za to wtedy będziemy mogli ją oglądać wszyscy, bo modele posłużą także do stworzenia jej wirtualnego wizerunku. Ale niespodzianką jest to, że sama jaskinia ma być odwzorowana nie tylko wirtualnie – jej fizyczna replika powstanie w Villa Mediterranee, muzeum w Marsylii. To nie pierwszy tego rodzaju projekt – swoje repliki mają np. jaskinia Lascaux czy Jaskinia Chauveta we Francji.
Tagi: archeologia, jaskinia Cosquera
0
